OUR YouTube Channel 1. SampratiVartah |  
Statutary Warning- चलन मुद्रिका download कृत्वा विद्यालयेषु प्रदर्शनीया https://twitter.com/samprativartah

marquee

संस्कृतपठनेन बुद्धि: वर्धते इति मतिमुन्नीय गवेषका:॥ व्यावहारिकप्रयोगैः संस्कृतं राष्ट्रियभाषा भवितव्या - डॉ. बलदेवानन्दसागरः।

Social Media

Call for Papers
Samprati Vārtāḥ (Śodhamañjarī)
An International Peer-Reviewed /Refereed Research Journal on Indology and Indian Knowledge System
🌐 Publishing in: Sanskrit | English | Hindi

Wednesday, August 5, 2026

 तमिलनाट्।

उदयनिधि स्टालिनः निगृहीतः; परं विमुक्तः।

उदयनिधिं स्वगृहात् निगृह्य नयति। 

चेन्नै> तमिलनाटस्य मुख्यमन्त्रिणं जोसफ विजयं चलच्चित्राभिनेत्रीं तृषां च योजयित्वा परोक्षेण द्वर्थप्रयोगेण उक्तवान् इत्यारोप्य विपक्षनेता उदयनिधि स्टालिनः मङ्गलवासरे तञ्चावूर् आरक्षकदलेन निगृहीतः। ततः मद्रास् उच्चन्यायालयस्य व्यवधानेन परिपृच्छानन्तरं ह्यः रात्रावेव विमुक्तः। 

  महिलानां अभिमानं विरुध्य कोSपि अतिक्रमः न क्षन्तव्यः इति मुख्यमन्त्रिणा प्रोक्तम्। किन्तु अद्य तमिलनाट् विधानसभायाः प्रथमे आयव्ययपत्रे अद्य प्रस्तूयमाने विपक्षदलस्य विमर्दनमेव प्रशासनेन लक्ष्यीक्रियते इति डि एम् के नेतृत्वेन आरोपितम्। तमिलनाटे टि वि के -डि एम् के पक्षयोर्मिथः संघर्षावस्था अस्ति।

 भारतीयक्रिकट्क्रीडासंघः श्रीलङ्कां प्राप्तः। 

'पेसर्' जस्प्रीत बुम्रा नास्ति।

कोलम्बो> निकषक्रिकट्क्रीडापरम्परायै भारतस्य क्रीडासंघः श्रीलङ्कां प्राप। शुभमान गिलस्य नेतृत्वे श्रीलङ्कां विरुध्य स्पर्धाद्वयात्मिका परम्परा अस्ति। 

  प्रथमा परम्परा आगस्ट् १५ तमे दिनाङ्के आरप्स्यते। द्वितीयस्पर्धा २३ तमे च। 'पेसर्' नामककन्दुकक्षेपणे कुशलः जस्प्रीत बुम्रा क्रीडासंघे नास्तीति भारतस्य कन्दुकक्षेपणे तीक्ष्णताहानिः भविष्यतीति आशङ्का वर्तते। क्षत एव बुम्रावर्यस्य अभावस्य कारणम्। बुम्रवर्यस्य स्थाने काश्मीरतः अक्विब् नबी इत्येषः गणे अन्तर्भूतः।

 केरले अतिवृष्टिदुष्प्रभावः अनुवर्तते। 

२६ मरणानि, तिरोभूताः चत्वारः।

समाश्वासशिबिरेषु उप १९,००० जनाः। 

दुरन्तबाधिताः अभयकेन्द्रं नीयन्ते। 

अनन्तपुरी> राज्ये तीव्रवृष्टिः अनुवर्तते। अतीतेषु चतुर्षु दिनेषु  अतिवृष्टिदुष्प्रभावेण मृतानां संख्या २६ अभवत्।  चत्वारः जनाः तिरोभूताः इति सूच्यते। आराज्यं ४१८ अभयकेन्द्रेषु १८,४३४ जनाः सन्तीति मन्त्रिणा ए पि अनिल् कुमारेण निगदितम्। बुधवासरे पत्तनंतिट्टा,आलप्पुष़ा, कोट्टयम्, इटुक्की, एरणाकुलं, कोष़िकोट्, वयनाट्, कण्णूर्, कासरगोड् जनपदेषु ओरञ्जजागरूकता घोषिता। 

  मुख्यमन्त्री वि डि सतीशः ह्यः पत्तनंतिट्टा जनपदस्थेषु रान्नी, आरन्मुला, तिरुवल्ला, कोष़ञ्चेरी प्रदेशेषु आरब्धेषु समाश्वासशिबिराणि सम्पश्य दुरन्ताधीनान् सामाश्वासितवान्। उद्योगस्थैः सह समाश्वासप्रवर्तनानि अवलोकितवान्। वृष्टिदुष्प्रभावे ये क्लेशनाशान् अनुभवन्ति तेषां कृते आर्थिकसाह्यम् अभिव्याप्य सर्वाणि सहाय्यानि यावच्छीघ्रं प्रदातुं प्रक्रमाः आरब्धाः इति सः वार्ताहरमेलने अवोचत्।

 लोहितसागरे भारतीय-भारवाहि-पोतस्य उपरि आक्रमणम्; पण्यनौका निमग्ना, १३ भारतीयेभ्यः सह १४ कर्मकराः सुरक्षिताः

    ​नवदिल्ली > लोहितसागरे (Red Sea) यमन-तटस्य समीपे 'एम्.एस.वी. फैज् नूरे ओलिया' (MSV Faiz Noore Olia) इति नामकेन भारतीय-भारवाहि- नौकायाः  (cargo ship) उपरि प्रक्षेपास्त्र-आक्रमणम् (projectile attack) अभवत्। आक्रमणेन नियन्त्रण हीना सन् सा नौका समुद्रतले विपरीभूत्वा निमग्ना।

​परन्तु, पोते उपस्थिताः १३ भारतीयनागरिकाः, एकः यमन-नागरिकः च  आहत्य १४ कर्मकराः यमन-तटरक्षकैः (Yemen Coast Guard) कुशलेन उद्धृताः। रक्षिताः सर्वे कर्मकराः यमनस्य 'मोखा' इति नौकाश्रयं (Mokha port) नीताः सन्ति, सर्वे च सुरक्षिताः सन्ति इति वार्ता-विवरणानि पुष्टिं कुर्वन्ति।

Tuesday, August 4, 2026

 रष्यायाः आक्रमणे युक्रैने ८० लक्षं पुस्तकानि दग्धानि। 

कीव्> उत्तरपूर्वीययुक्रैने रष्यायाः आक्रमणेन ग्रन्थसंभरणशालायां संरक्षिताः ८० लक्षं ग्रन्थाः दग्धाः। 'रानोक् पब्लिषिंग् हौस्' इत्यस्य खार्कीव् स्थाने वर्तमानां संभरणशालां प्रति आसीदाक्रमणम्। रष्या विक्षिप्तं ड्रोण् मिसैल् शस्त्रं च संभरणशालां प्रपत्य आसीत् अग्निबाधा। 

  बालकानां कृते मुद्रिताः पाठपुस्तकानि अभिव्याप्य एव दग्धानि, अग्निं निर्वापयितुं सोमवासरे रात्रावपि न शक्यमिति च प्रसाधकैः निगदितम्। एतदाक्रमणं युक्रैनस्य शैक्षिकव्यवस्थां संस्कृतिं च विरुध्य भवतीति प्रसाधकैः आरोपितम्। 

  २०२२ तमे वर्षे युद्धमारब्धात् परं युक्रैने विद्यमानानि संग्रहालयाः,  संरक्षितसंस्थाः, आराधनालयाः, सांस्कृतिकप्राधान्योपोतानि भवनानि इत्यादीनि   रष्यया बहुवारम् आक्रान्तानि। एतदाभ्यन्तरे रविवासरे परस्परं विधत्तेषु आक्रमणेषु रष्यायां ११ बालकानभिव्याप्य २० जनाः, युक्रैने पञ्च जनाश्च मृताः।

 त्रिषु राज्येषु विधानसभा उपनिर्वाचनम्।

बङ्किपुरं भा ज पादलात् विनष्टम्।

प्रशान्त किशोरः। 

नवदिल्ली> बिहारं, मध्यप्रदेशः,गुजरात् इत्येतेषु राज्येषु सम्पन्नस्य विधानसभायाः उपनिर्वाचनस्य परिणामः उद्घोषितः। बिहारस्थे बङ्किपुरं मण्डले भाजपा दलस्य वर्तमानीनस्थानं विनष्टम्। दलस्य राष्ट्रियाध्यक्षत्वेन निर्वाचितः इत्यतः  नितिन नबीनस्य स्थानत्यागात् आसीत् तत्र उपनिर्वाचनं सम्पन्नम्। भाजपा दलस्य नीरज कुमारं १९,३२४ मतदानैः पराजित्य जनसुराज पार्टी इत्यस्य अध्यक्षः प्रशान्त किशोरः प्रतिलोमितविजयं सम्प्राप्तवान्। १९९५ तमवर्षादारभ्य भाजपायाः दृढीकृतस्थानमासीत् बङ्किपुरम्। 

  गुजरातस्य मञ्जलपुरं विधानसभामण्डले भाजपास्थानाशी सतेन्द्रबाय् पटेलः विजितवान्। मध्यप्रदेशे दतिया मण्डले कोण्ग्रस् स्थानाशी घनश्याम सिंहः विजितवान्।

Monday, August 3, 2026

फेसबुक्-माध्यमात् प्रधानमन्त्रिणः मोदिनः चलच्चित्रस्य स्थगनम्: 

ज़ुकर्बर्गः क्षमां याचेत इति सांसदानां समित्यध्यक्षः।

​        भारतस्य प्रधानमन्त्रिणः नरेन्द्रमोदिनः एकं चलच्चित्रं (video) फेसबुक्-माध्यमात् अल्पकालं यावत् स्थगितम् (blocked) आसीत्। अस्मिन् विषये मेटा-संस्थायाः प्रमुखः मार्क्- ज़ुकर्बर्गः क्षमां याचेत इति सञ्चार-विषयक-संसदीयसमित्याः अध्यक्षः, भारतीयजनतापार्टी-दलस्य वरिष्ठनेता च उक्तवान्।

        ​सञ्चार-सूचनाप्रौद्योगिकी-विषयक-संसदीय-स्थायिसमित्याः अध्यक्षः, भाजपा-सांसदः निशिकान्त-दुबे महोदयः अवदत् यत् एताः अल्गोरिदं-प्रणाल्यः "वैदेशिक-शक्तिभिः" सञ्चाल्यन्ते। यदि एतानि सामाजिक-माध्यमानि (platforms) देशस्य नियमानुकूलम् कार्यं न कुर्वन्ति, तर्हि तेभ्यः दत्तं 'सुरक्षित-आश्रय-संरक्षणम्' (safe harbour protection) निवर्तनीयम् इति तेन स्पष्टीकृतम्।

 राष्ट्रमण्डलक्रीडा समाप्ता।

चतुर्थस्थानं संरक्ष्य भारतम्। 

ग्लास्गौ> स्कोटलान्ड् राष्ट्रे सम्पन्ना २३तमा राष्ट्रमण्डलक्रीडा समाप्ता। मल्लयुद्धताराणां सुवर्णपदकसञ्चयनस्यापि साहाय्येन गतवारे लब्धं चतुर्थस्थानं संरक्ष्य एव  भारतस्य निवर्तनम्। १३ सुवर्णानि, १७ रजतानि, ९ कांस्यानि च भारतेनोपलब्धानि। आहत्य ३९ पदकानि। 

  प्रथमस्थाने आस्ट्रेलिया अस्ति। ७० सुवर्णानि, ४६ रजतानि, ५६ कांस्यानि च तेषां सम्पादने विद्यन्ते। आहत्य १७१ पदकानि। आहत्य ११० पदकैः इङ्गलण्टः द्वितीयस्थाने वर्तते। तृतीयस्थाने विद्यमानस्य कानडाराष्ट्रस्य ६२ पदकानि सन्ति। 

  आगामिराष्ट्रमण्डलक्रीडायै भारतम् आतिथेयत्वं वक्ष्यति। २०३० तमे सम्पत्स्यमानायाः क्रीडायाः मुख्यवेदी अहम्मदाबादस्थं नरेन्द्रमोदी क्रीडाङ्कणं भविष्यति।

 उन्मादकानि जीवनं नाशयति - प्रधानमन्त्री।

नशामुक्त युवप्रचारणस्य प्रारम्भः।


नवदिल्ली> उन्मादकवस्तूनाम् उपयोगं विरुध्य युवकैः प्रतिज्ञा करणीया इति प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदी इन्स्टग्राम माध्यमद्वारा युवकान् अभ्यर्थयत्। उन्मादकानि अल्पकालिकोत्तेजनं दास्यन्ति अपि क्रमेण सम्पूर्णं व्यक्तिजीवनं जीवनवृत्तिं [career] च अधः प्रापयिष्यन्तीति  प्रधानमन्त्रिणा प्रोक्तम्। उन्मादकवस्तूनां दुरुपयोगं विरुध्य राष्ट्रव्यापकप्रचरणस्य 'नशामुक्त युवा फोर् विकसित भारत सङ्कल्प अभियान्' इत्यस्य प्रचारणम् आलक्ष्य आसीत् तस्य वीडियोसन्देशः। 

  १०० साप्ताहिकैः अनुवर्तमाने अस्मिन् प्रचरणाभियाने शैक्षिकसंस्थाः, युवजनसंघटनानि, सामाजिकसमूहः, १२५ संख्याधिकानि आत्मीयसंघटनानि इत्यादीनि सहयोगं करिष्यन्ति।

Sunday, August 2, 2026

 राष्ट्रमण्डलक्रीडा

मल्लयुद्धे भारतस्य सुवर्णशोभा - ४ सुवर्णानि।

अङ्कावल्यां  पञ्चमस्थाने। 

भारतस्य मल्लयुद्धप्रवीराः।

ग्लास्गौ> जूडोस्पर्धायाः अनन्तरं मल्लयुद्धवेदिकायां सुवर्णशोभया भारतक्रीडिकाः। महिलाविभागे मुष्टियुद्धस्पर्धासु प्रीती पवार् [५४ किलो विभागः], जास्मिन् लम्बोरिया [५७ किलो], साक्षी चौधरी [५१], प्रिया गांग्हास् [६०] च सुवर्णपदकं प्राप्तवत्यः। 

  पुरुषविभागे जादुमणि सिंहाय [५५] रजतमलभत। गतदिने कुन्तक्षेपणे भारतस्य ओलिम्पिक्स् वीरः नीरज चोप्रा रजतपदकं प्राप्तवान्। 

  कायिकक्रीडासु उत्कूर्दनत्रितये (tripple jump) प्रवीण् चित्रवेलः रजतं, सेल्व प्रभुः कांस्यं,  'पारा अत्लटिक्स्' मध्ये गोलक्षेपस्पर्धायां सोमन् राणा सुवर्णं, शुभां जूयलः रजतं च सम्पाद्य भारतस्य यशः अङ्कावल्यां स्थानं च समुद्धृतवन्तः। 

  १० सुवर्णानि, १५ रजतानि, ७ कांस्यानीति क्रमेण आहत्य ३२ पदकैः भारतं पञ्चमस्थाने विराजते।

 असमे ओडीषायां च प्रलयदुष्प्रभावः अनुवर्तते। 

भुवनेश्वरं> कतिपयदिनैः अनुवर्तमानया अतिवृष्ट्या असम-ओडीषाराज्ययोः व्यापकतया बृहन्नाशः। असमे अद्यावधि आहत्य ८२ जनाः मृत्युवशं गताः। १. ९२ लक्षं जनाः प्रलयबाधिताः। 

 ओडीषायां १० जनपदेषु  अतिवृष्टिः विनाशकारिणी अभवत्। २. ६९ लक्षं जनाः प्रलयदुष्प्रभावेण दुरितमनुभवन्ति। महानद्यां हिराकुड् जलबन्धस्य २२ जलस्थगनद्वाराणि उद्घाट्तानि। ओडीषा दुरन्तनिवारणसेनायाः केन्द्र दुरन्तनिवारणसेनायाः च नेतृत्वे रक्षाप्रवर्तनानि पुरोगम्यन्ते।

 स्पेयिनं प्रति अभयार्थिप्रवाहः।

६७ अभयार्थिनः मृताः। 

अधिवासाय मोरोकोतीरे प्रतीक्षमाणाः जनाः। 

मड्रिड्> उत्तराफ्रिकासमीपं वर्तमानं स्पेयिनस्य सीमानगरं 'सेवूत्ता' नामकं प्रति मोरोको राष्ट्रात् अभयार्थिप्रवाहः। दिनेनैकेन षष्ट्सहस्रं जनाः समुद्रमार्गेण सेवूत्तानगरं प्राप्ताः। सेवूत्तानगरस्य जनसंख्या इदानीं ८३,५०० भवति। 

  समुद्रतरणेन अधिवासाय यतिताः ६७ अभयार्थिनः मृत्युमुपगताः। तीरस्थं वृतिम् अतिक्रान्ताः बहवः क्षताः जाताः। अभयार्थिप्रवाहे नियन्त्रणातीते जाते स्पेयिनसर्वकारेण नगरे आपत्कालीनता उद्घोषिता।

Saturday, August 1, 2026

 श्वः केरले कर्णाटके महाराष्ट्रे च तीव्रवृष्टिः। 

केरले वृष्टिमरणानि सप्त।

नवदिल्ली> रविवासरे केरलं, कर्णाटकं, महाराष्ट्रम् एतेषु त्रिषु राज्येषु अतितीव्रा तीव्रा वा वृष्टिः भविष्यतीति केन्द्र ऋतुविज्ञानीयविभागेन निगदितम्। एषु राज्येषु रक्तजागरूकता प्रकल्पिता।

  केरले १४ जनपदेष्वपि तीव्रवृष्टिः भविष्यति। नवसु जनपदेषु रक्तजागरूकता, इतरेषु ओरञ्जजागरूकता च घोषिता। इदानीमपि अनुवर्तमानायां वृष्ट्यां तस्याः दुष्प्रभावेण सप्त मरणानि वृत्तान्तीकृतानि। चत्वारि मरणानि भूस्खलनेन चत्वारि इतरदुष्प्रभावेण च 

 केरले व्यापकतया तीव्रा वृष्टिः। 

इटुक्की, कोट्टयं जनपदद्वये भूस्खलनम्। 


त्रयः मृताः, नैके तिरोभूताः। 

नद्यः आप्लुतोदकाः, रान्नी नगरं पूर्णतया लग्नं;  आपणेषु संगृहीतानि पण्यवस्तूनि विनष्टानि। 

पत्तनंतिट्टा> केरले वृष्टिः अतितीव्रायते। इटुक्की, कोट्टयं जनपदस्थयोः प्रदेशद्वये अद्य प्रत्युषसि भूस्खलनम् अभवत्। इटुक्कीजनपदे अडूर्मला इत्यत्र दुरापन्ने भूस्खलने एका महिला मृता। कोट्टयं जनपदे पय्यानित्तोट्टम् इत्यत्र मृत्स्खलनेन  एकः मृतः। दुरन्ते अदृष्टां तस्य पत्नीमधिकृत्य अन्वेषणमारब्धम्। कोलाहलमेट् प्रदेशे मृत्स्खलनेन एकः मृतः। 

  भूस्खलनेन दुरापन्ने तीव्रे वृष्टिजलप्रवाहे पम्पानदी आप्ल्तोदका जाता। पत्तनंतिट्टाजनपदस्थे रान्नी नगरं जले  निमग्ना। नगरं पूर्णतया पृथक्कृतम्। गृहेषु आपणेषु च जलोपप्लवः जातः। आपणेषु श्रावणोत्सवकालविपणनम् उद्दिश्य संभृतानि वस्तूनि विनष्टानि। 

  पम्पा, पूयंकुट्टी, मणिमला, कक्काट्, अच्चन्कोविल् इत्याद्यः दक्षिणकेरलनद्यः जलोपप्लाविताः जाताः। निम्नप्रदेशाः जलनिमग्नाः अभवन्।

 राष्ट्रमण्डलक्रीडा

जूडोस्पर्धायां भारतस्य द्वे सुवर्णे। 

अस्मिता डे,      हर्ष सिंह च। 

ग्लास्गौ> राष्ट्रमण्डलक्रीडायाः जूडोस्पर्धायां भारतस्य चरित्रोपलब्धिः। महिलाविभागे ४८ किलो विभागस्य भारोद्वहनस्पर्धायाम् अस्मिता डे नामिका, पुरुषविभागस्य  ६० किलो विभागे हर्षसिंहः च सुवर्णं प्राप्य भारताय नूतनचरितं रचयामासतुः। 

  कानडायाः हैदी क्वाष् नामिकामेव अस्मिता पराजापयत। निश्चितसमये उभे अपि १-१ इति समस्थितौ आस्ताम्। ततः 'सुवर्णाङ्कसमये' [Golden point] प्रथमतया अङ्कं सम्पाद्य सुवर्णविजेत्री अभवत्। त्रिपुरा निवासिनी अस्ति २३ वयस्का अस्मिता डे। 

  आस्ट्रेलियायाः ओलिम्पिक् वीरं जोष्वा कट्स् इत्येनेन सह   प्रतिद्वन्द्वे एकपक्षीयेन पराजित्य [१०-०] अस्ति हर्षसिहस्य सुवर्णप्राप्तिः।  प्रथममञ्चप्रतिद्वन्द्वे अस्ति २३ वयस्कस्य तस्य सुवर्णविजयः इति विशेषः। 

  भारोद्वहनस्य अतिभारविभागे [heavy weight +110 किलो] लव प्रीतसिंहः रजतं सम्प्राप्तवान्। महिलानां चक्रक्षेपस्पर्धायां सीमा काली राम ना नामिका कांस्यपदकं च सम्प्राप्तवती। इदानीं ५ सुवर्णानि, १० रजतानि, ४ कांस्यानि च सम्प्राप्य आहत्य १९ पदकैः भारतं नवमस्थाने वर्तते।

 नेपाले वर्गीयसंघर्षः - त्रयः मृताः। 

काठ्मण्डुः> नेपालस्य भारतसीमाप्रदेशे प्रवृत्ते वर्गीयसंघर्षे त्रयः जनाः मृत्युमुपगताः। जनाः अक्रममार्गं परित्यज्य ऐक्यं शान्तिं च पुनःस्वीकुर्युः इति नेपालस्य प्रधानमन्त्री बलेन्द्र शाहः अभ्यर्थितवान्। 

  गते रविवासरे कोशि प्रान्ते देवगञ्ज् इत्यत्र आरब्धः संघर्षः क्रमेण समीपजनपदेष्वपि व्यापृतः। विभिन्नजातिद्वयेन एकस्मिन् समये आयोजितयोः कार्यक्रमयोः उच्चभाषिणी, धर्मचिह्नानि, पताकाः इत्यादीनाम्  उपयोगसंबन्धे विवादे द्वयोः प्रतिद्वन्द्वः एव परं व्यापकाक्रमेषु हत्यायां च पर्यणमयत्।

Friday, July 31, 2026

 भारतेन सह स्पर्धितुं ब्रसीलः। 

ओक्टोबर् तृतीयदिनाङ्के कोल्कोत्तायाम्। 

नवदिल्ली> ब्रसीलस्य पादकन्दुकदलः भारतदलेन सह सौहृदस्पर्धायै भारतमागच्छति। ओक्टोबर् तृतीयदिनाङ्के कोल्कोत्तायां साल्ट् लेक् क्रीडाङ्कणे भवेत् क्रीडा। 

 पञ्चवारं विश्वविजयीभूतः ब्रसीलः प्रथमतया एव भारते क्रीडति। भारतेन प्रतिद्वन्द्वमानः प्रबलतमः प्रतियोगी भवति ब्रसीलः। फिफायाः श्रेणीकरणमनुसत्य ब्रसीलः पञ्चमस्थाने भारतं १३८ तमस्थाने चास्ति। ब्रसीलस्य लक्षशः आराधकैः विद्यमाने भारते क्रीडितुं सन्दर्भः सविशेषरूपेण कल्प्यते इति ब्रसील् पादकन्दुकसमित्या निगदितम्।

Thursday, July 30, 2026

 राष्ट्रमण्डलक्रीडा।

भारतस्य चरित्रोपलब्धिः - १०,००० मी धावने गुल्वीर सिंहस्य रजतम्। 

गुल्वीर सिंहः। 

ग्लास्गौ> राष्ट्रमण्डलक्रीडायां [CW Games] कायिकक्रीडासु भारतक्रीडकस्य चरित्रोपलब्धिः। दशसहस्रमीटर् धावनस्पर्धायां  गुल्वीर सिंहः रजतपदकं सम्प्राप्यमाणः प्रथमः  भारतीयः इति विश्वकीर्तिम् अवाप। आस्ट्रेलियायाः केय्रो बिन्सणः सुवर्णं,ऐसिल् ओफ् मान् इति राष्ट्रस्य डेविड् मुल्लार्के नामकः कांस्यपदकं च प्राप्तवान्। 

  महिलाविभागे भारोद्वहनस्पर्धायां ६९ किलो विभागे भारतीया हर्जीन्दर् कौर् रजतपदकं प्राप्तवती। इदानीं भारतं सुवर्णद्वयं, सप्त रजतानि, त्रीणि कांस्यानि चोपलभ्य नवमस्थाने वर्तते।

 केरले आगामिषु चतुर्दिनेषु तीव्रवृष्टिः। 

अद्य त्रिषु जनपदेषु ओरञ्जजागरूकता; वयनाटे अध्ययनविरामः।

प्रतीकात्मकचित्रम्।

अनन्तपुरी> गतेषु कतिपयदिनेषु केरले लभ्यमाना वृष्टिः आगामिषु चतुर्षु दिनेषु आकेरलं व्याप्य तीव्रा भविष्यतीति केन्द्रपर्यावरणविभागेन निगदितम्। अद्य कोष़िक्कोट्, कण्णूर्, वयनाट् जनपदेषु ओरञ्जजागरूकता उद्घोषिता। वयनाट् जनपदस्थानां सर्वेषां विद्यालयानां अध्ययनविरामः जनपदाधिकारिणा प्रख्यापितः। आगामिदिनेषु वर्षाः केरले सर्वत्र तीव्रतया व्यप्स्यन्ते।

  बुधवासरे तिरुवनन्तपुरं, कोल्लम्, आलप्पुष़ा जनपदान् विहाय ८ जनपदेषु पीतजागरूकता उद्घोषिता। अनन्तरदिनेषु प्रायेण सर्वेषु जनपदेषु अतितीव्रा वृष्टिः भविष्यतीति प्रवचनमस्ति। पर्वतप्रान्तप्रदेशान् अधिवसन्तः भूस्खलनादिषु दुष्प्रभावेषु जागरणीयाः भवेयुः। सुरक्षितस्थानानि प्राप्तुं सज्जाः भवेयुः इति ऋतुविज्ञानीयविभागेन निगदितम्। समुद्रे मत्स्यबन्धनाय चतुर्णां दिनानां निरोधः अपि विहितः।

 'वन्दे मातरा'वहेलनं दण्ड्यापराधः

विधेयकं राज्यसभया अनुमोदितम्। 

नवदिल्ली>  'जनगणमन' इति राष्ट्रियगानस्य इव तत्तुल्यं पदं राष्ट्रियगीताय वन्दे मातरगानाय अपि प्रदास्यमानं "राष्ट्रियबहुमति अनादरपरिष्करण विधेयकं" राज्यसभया अनुमोदितम्। आम् आद्मी पार्टी इति दलं विना सर्वेषां विपक्षीयदलानां बहिर्गमनस्य अनन्तरं शब्दाभिमतेन आसीत् विधेयकस्य विजयः। वन्दे मातरगानस्य अपमानने वत्सरत्रयस्य कारागारवासः वा शुल्कदण्डः द्वयमपि वा विधीयमानरीत्या अस्ति विधेयकस्य परिष्करणम्।

Wednesday, July 29, 2026

 अद्य गुरुपूर्णिमा।

आभारतं विभिन्नाः कार्यक्रमाः। 


कोच्ची> अद्य   आभारतं व्यासपूर्णिमादिनत्वेन अर्थात् गुरुपूर्णिमा दिनत्वेन आघुष्यते। आषाढमासस्य शुक्लपौर्णमीदिनं विश्वगुरोः वेदव्यासाचार्यस्य जन्मदिनत्वेन आमन्यते। 

   विद्यालयेषु इतरसंस्थासु च गुरुवन्दनादिभिः कार्यक्रमैः गुरुपूर्णिमा आघुष्यते। केवलं ज्ञानप्रकाशनं विना जीवनविजये गुरूणां मार्गदर्शनं प्रोत्साहनं च प्राधान्यमर्हति। तादृशचिन्ता अपि कार्यक्रमेषु अन्तर्भवन्ति।

 राष्ट्रमण्डलक्रीडाः।

प्रथमस्थाने आस्ट्रेलिया। भारतम् अष्टमस्थाने।

ग्लास्गौ> सामन्तराष्ट्रमण्डलक्रीडासु [Common Wealth Games] पञ्च दिनेषु अतीतेषु आस्ट्रेलियाराष्ट्रं प्रथमस्थानमवहति। २८ सुवर्णानि, १३ रजतानि, २० कांस्यपदकानि च अभिव्याप्य  आहत्य ६१ पदकानि आस्ट्रेलियया सम्प्राप्तानि। द्वितीयस्थाने इङ्गलाण्टः अस्ति। १० सुवर्णानि, १७ रजतानि, १२ कांस्यानीति क्रमेण ३९ पदकानि। आहत्य २७ पदकैः कानडा तृतीये स्थाने वर्तते।

  भारतस्य स्थानम् अष्टमम् अस्ति। सुवर्णद्वयं, पञ्च रजतानि,त्रीणि कांस्यानि च भारतेन प्राप्तानि।

 जापाने भूकम्पः; सुनामी सूचना।

भूकम्पे विशीर्णा व्यापारशाला।

टोक्यो> जापानराष्ट्रस्य दक्षिणद्वीपे क्युषू नामके तीव्रः भूकम्पः अजायत। मापिन्यां ७.१ अङ्किते भूकम्पे एकः मृतः। पञ्चाशदधिके जनाः आहताः। 

  मङ्गलवासरे अपराह्णे आसीत् भूकम्पः। समुद्रतटप्रदेशेषु सुनामीपूर्वसूचना उद्घोषिता। सार्धैकलक्षं जनाः सुरक्षितस्थानं नीताः। 

  प्रदेशे द्वित्राणि दिनानि यावत् पुनरपि भूचलनस्य साध्यता अस्ति। 'बुल्लट्' रेल्, प्रादेशिक रेल् यानसेवाः अल्पकालिकतया स्थगिताः। 'असो कुमामोतो' विमाननिलयश्च पिहितः।

Tuesday, July 28, 2026

 केरलीयसंस्कृतशिक्षकस्य व्यतिरिक्ता संस्कृतशिक्षापद्धतिः राष्ट्रियस्तरे श्रद्धाम् आवहति। 

'मन् की बात' कार्यक्रमे प्रधानमन्त्रिणः प्रशंसा।

अभिलाष् टि प्रतापः 'अक्षरकन्दुकपत्रम्' उपयुज्य कक्ष्यां चालयति। 

कोच्ची> दशाब्दाधिककालं यावत् संस्कृतशिक्षणक्षेत्रे नूतनानि विभिन्नानि च प्रवर्तनानि आविष्कृत्य संस्कृतभाषाध्यापनं प्रचरणं च कुर्वन् संस्कृतशिक्षकः अभिलाष् टि प्रतापः पुनरपि राष्ट्रियश्रद्धाम् आवहति। फिफा विश्वचषकस्पर्धायाः उत्साहं स्वांशीकृत्य तत्  छात्रेषु संक्रामयितुं तद्वारा संस्कृताध्ययनं ललितम् उत्साहपूर्णं च कर्तुं तेन आविष्कृता 'अक्षरकन्दुकं' नाम पद्धतिः प्रधानमन्त्रिणः नरेन्द्रमोदिनः प्रशंसामवाप। प्रधानमन्त्रिणः गते मनोगतम्  [मन की बात] इति प्रतिमासकार्यक्रमे आसीत् अक्षरकन्दुकमधिकृत्य मोदिवर्यस्य परामर्शः। 

  केरले एरणाकुलं जनपदे 'चिट्टूर् सेन्ट् मेरीस्' माध्यमिकविद्यालये अध्यापकः अस्ति अभिलाष् टि प्रतापः। संस्कृतम् इत्येतत्  केवलं पाठपुस्तकभाषारूपेण अपरिकल्पयन्, समाजजीवनस्य अंशरूपेण परिकल्प्य छात्राणां समाजस्य च हिताय प्रयोजकीकर्तुं बहूनि प्रवर्तनानि अभिलाषवर्येण उपस्थापितानि। कायिक-पर्यावरणसंरक्षण-भारतपैतृक-कला एवं संस्कृतिविषयाधिष्ठिताः परियोजनाः संस्कृतभाषां प्रति संयोज्य तेन आविष्कृताः प्रवृत्तिपथमानीताः च। "संस्कृतं सामाजिकहिताय" इत्येव तस्य शिक्षणप्रवर्तनानां मुखमुद्रा।

अक्षरकन्दुकपत्राणि। 

 'अक्षरकन्दुकं' योजनायां  संस्कृताक्षराणां पदानां च अयत्नावबोधनाय  पादकन्दुकक्षेत्रं प्रति संयोज्य अनुरूपाणां पदानाम् आकर्षकाणि  सूचनापत्राणि [Posters] घोषणाफलकानि [Placards] च  चित्राणां साहाय्येन निर्मितानि। छात्रेषु पादकन्दुके भाषापठने च युगपत् तात्पर्यं जनयितुं एतत् प्रवर्तनम् सहायकम् अभवदिति अभिलाषवर्येण प्रोक्तम्। "क्रीडामः पादकन्दुकं, पठाम संस्कृतम्" इत्याशयम् आधारीकृत्यैव इयं पद्धतिः आविष्कृता इति सः अवोचत्। 

  केरल संस्कृत अध्यापक फेडरेषन् नामकसंघटनस्य एरणाकुलं जनपदाध्यक्षः चास्ति अभिलाषः। तस्य पत्नी शारी सि एस् अपि इतरस्मिन् माध्यमिकविद्यालये संस्कृतशिक्षिका भवति। तयोः अपत्यद्वयं विद्येते - नामतः अथर्वः, आत्रेयी च। 


Latest newsLatest news


 आरक्षकातिक्रमः नाङ्गीकरणीयः - सर्वोच्चन्यायालयः।

नवदिल्ली> प्रक्षोभस्य नाम्नि आरक्षकसेनायाः अतिक्रमः, दण्डप्रयोगादिकं नीतियुक्तं न भवतीति सर्वोच्चन्यायालयेन सूचितम्। शान्तियुक्तः प्रतिषेधः सर्वेषामधिकारः अस्ति। लोकतन्त्रप्रक्रियासु स्वयमेव निष्ठा पालनीया इति च मुख्यन्यायाधिपः सूर्यकान्तवर्यः अवदत्। 'नीट्' प्रश्नपत्रचोरणं विरुध्य आराष्ट्रम् आयोजितमान्दोलनं विरुध्य आरक्षकसेनया कृतान् अतिक्रमान् विरुध्य समर्पिताः अभियाचिकाः मङ्गलवासरे अभिश्रोतुं निश्चित्य आसीत् मुख्यन्यायाधिपस्य प्रस्तावः। 

  प्रत्युत, प्रतिषेधकैः आक्रमणाधीनानाम् आरक्षकपरिवाराणां याचिकाः अपि श्रोक्ष्यन्ते इति तेन स्पष्टीकृतम्। व्यक्तिभ्यः प्राणाः एव महान्तः इति सः अवोचत्।

 टि-२० क्रिकट्

सिम्बाब्वे विरुध्य भारतस्य सम्पूर्णविजयः।

वैभव सूर्यवंशी परम्परायाः श्रेष्ठक्रीडकः। 

तृतीयस्पर्धायां सूर्यवंशिनः कन्दुकताडनम्। 

हरारे> परम्पराद्वयस्य नष्टपरिहाररूपेण तिस्रः अपि स्पर्धाः विजित्य सिम्बाब्वेदलं विरुध्य टि-२० क्रिकट्परम्परायां भारतस्य सम्पूर्णविजयः। तृतीयस्पर्धायां ३५ धावनाङ्कानामेव भारतदलस्य आधिकारिकविजयः। अनेन स्पर्धात्रयमपि विजित्य भारतं परम्परां स्वायत्तीचकार। 

  प्रथमं कन्दुकताडनं कृतवान् भारतदलः ४९ कन्दुकैः ८१ धावनाङ्कान् प्राप्तवतः प्रारम्भकक्रीडकस्य वैभव सूर्यवंशिनः वैभवम् आधारीकृत्य २० क्षेपणचक्रेषु ५ ताडकानां विनष्टे १९२ धावनाङ्कान् सम्पादयामास। प्रतिताडने सिम्बाब्वेदलेन  सप्त ताडकानां विनष्टे केवलं १५७ धावनाङ्कान् सम्पादयामास। सूर्यवंशी एव क्रीडायाः परम्परायाश्च श्रेष्ठक्रीडकः।

Monday, July 27, 2026

 प्रवेशपरीक्षासंविधानं समग्रेण पुनःसंघटिष्यते - प्रधानमन्त्री।

नन्दन् निलेकनी नेतृत्वमावक्ष्यति। 


नवदिल्ली> गतदिने प्रधानमन्त्रिणा नरेन्द्रमोदिना दृश्यचलनसन्देशेन प्रस्तुतं यत् राष्ट्रस्य सर्वाः स्पर्धापरीक्षाव्यवस्थाः समग्रतया पुनःसंघटिष्यन्ते। 'सर्वाः प्रवेशनपरीक्षाः पूर्णतया विश्वासोपेताः, साङ्केतिकविद्याधिष्ठिताः, सुतार्याः च कर्तुं निर्णयः कृतः। तदर्थं साङ्केतिकविद्याविशारदः आधारसंविधानस्य मुख्यशिल्पी नन्दन् निलेकनी इत्यस्य नेतृत्वे कर्मसमितिः रूपीकृता' - मोदिवर्यः इन्स्टग्राममाध्यमेन प्रोक्तवान्। 

  इस्रो संस्थायाः पूर्वीयाध्यक्षः एस् सोमनाथः। ऐ बी संस्थायाः पूर्वाध्यक्षः तपन देखा, ऐ ऐ टि चेन्नई  इत्यस्य निदेशकः वि कामकोटिः, पूर्वीया शिक्षासचिवा अनिता कर्वालः, 'लजिस्टिक्' कुशलः अमृत लाल मीणा इत्येते परिष्करणसमित्यां सदस्याः भवन्ति।

 राष्ट्रमण्डलक्रीडायां भारताय प्रथमं सुवर्णम्। 

भारोद्वहने मीरा बाय् चानू वर्यायै 'हाट्रिक्' सुवर्णम्। 

मीराबाय् चानू। 

ग्लास्गो> राष्ट्रमण्डलक्रीडायां [Common Wealth Games] भारोद्वहनस्य ४८ किलो विभागे भारतगणस्य मीरा बाय् चानू सुवर्णं प्राप्तवती। आहत्य [snach - 85 kg + clean & jerk] १९० किलो भारम् उद्वाह्य विश्वकीर्तिमवाप च। अनुस्यूततया तृतीयसुवर्णपदकमेव अनया प्राप्तम्। २०१८, २०२२ क्रीडायामपि सा अस्मिन् विभागे सुवर्णं प्राप्तवती आसीत्। 

  पुरुषाणां ६० किलो विभागे भारतस्य ऋषिकान्त सिहः रजतपदकं प्राप्तवान्। आहत्य २६४ किलो भारं सः उदवहत्। 

  मीरा बाय् चानूं ऋषिकान्तं च स्वकीयोपलब्ध्यै प्रधानमन्त्री, राष्ट्रपतिः, उपराष्ट्रपतिः च अभ्यनन्दयन्। क्रीडायाः 'अत्लटिक्स्' स्पर्धाः सोमवासरे आरभ्यन्ते।

 सौदीं विरुध्य हूतिनः आक्रमणम्। 

सना> सौदी अरेबियायाः रक्तसमुद्रतीरे वर्तमाने नौकाश्रयनगरे जिसान् इत्याख्ये यमनस्थाः हूतिविभागाः आक्रमणमकुर्वन्। 'अराम्को' इत्यस्य तैलसंस्करणशालासु अन्यतमा आक्रमणे अग्निबाधिता। येमनस्य होदैदा नौकाश्रये विधत्तमाक्रमणं सौद्या कृतम् इत्यारोप्य आसीत् आक्रमणम्।

Sunday, July 26, 2026

 टि-२० परम्परा भारतेन प्राप्ता।

द्वितीयस्पर्धायां ९० धावनाङ्कानां विजयः। 

इषान किषन् कन्दुकताडनमध्ये।

हरारे> नायकः श्रेयस् अय्यरः संघश्च आश्वस्तः। अयर्लाान्टे इङ्गलण्टे च परम्परानष्टेन अपहास्यस्य भारतसंघस्य सिम्बाब्वे राष्ट्रे टि-२० क्रिकट् प्रतिद्वन्द्वे विजयमधुरः परम्पराप्राप्तिश्च। शनिवासरे सम्पन्ने द्वितीये  प्रतिद्वन्द्वे सिम्बाब्वेदलं ९० धावनाङ्कैः पराजित्य स्पर्धात्रयात्मिका परम्परा [२-०] भारतेन स्वायत्तीकृता। 

  प्रथमं कन्दुकताडनं कृतवान् भारतसंघः २० क्षेपणचक्रेषु ५ ताडकानां विनष्टे २१९ धावनाङ्कान् सम्पादयामास। प्रत्युत्तरताडने सिम्बाब्वेदलः १२९ धावनाङ्कैः सर्वे बहिर्नीताः। भारताय ईशान कृष्णः (८१), तिलक वर्मा (६०*) च अर्धशतकं प्राप्तवन्तौ। ईशान कृष्णः श्रेष्ठक्रीडकः अभवत्।

 प्रह्लादजोशी केन्द्रीयशिक्षामन्त्री

Pralhad Joshi

      ​नवदेहली> धर्मेन्द्रप्रधानस्य त्यागपत्रानन्तरं सर्वकारेण प्रह्लादजोशी नूतनकेन्द्रीयशिक्षा मन्त्री इति घोषितः। सम्प्रति खाद्य-सार्वजनिकवितरण-विभागयोः मन्त्रिरूपेण सेवां कुर्वन् प्रह्लादजोशी, स्वस्य वर्तमानभारैः सह शिक्षा मन्त्रालयस्य अधिकभारम् अपि वक्ष्यति।

​      सीजेपी (CJP) दलस्य विपक्षस्य च आन्दोलने तीव्रीभूते सति केन्द्रीयशिक्षा मन्त्री धर्मेन्द्रप्रधानः त्यागपत्रं दत्तवान्। सः प्रधानमन्त्रिणे नरेन्द्रमोदिने त्यागपत्रं प्रेषितवान्। आन्दोलनकारिणां मुख्ययाचनासु धर्मेन्द्रप्रधानस्य त्यागपत्रम् अन्यतमम् आसीत्। प्रधानः त्यागपत्रं न दद्यात् इति केन्द्रीयसर्वकारस्य स्थितिः आसीत्। किन्तु प्रधानस्य त्यागपत्रं विना न निवर्तिष्यामः इति आन्दोलनकारिभिः निश्चये कृते सर्वकारः अवनतः अभवत्। तदनन्तरमेव नूतनकेन्द्रीयशिक्षा मन्त्रिरूपेण प्रह्लादजोशी घोषितः।

For English/Hindi Version click Read More 👇

Saturday, July 25, 2026

 एन् टि ए पुनःसंघटितम्। 

४७ उद्योगस्थाः विसृष्टाः। 

नवदिल्ली>  प्रश्नपत्रप्रस्रवणविवादस्य आधारे एन् टि ए संस्था [National Testing Agency] केन्द्रप्रशासनेन पुनःसंघटिता। प्रश्नपत्रचोरणे भागभाजः इति अधिगताः ४५  कार्यनिर्वाहकाः स्थानभ्रष्टाः अभवन्। बहिर्नीतानां कतिपयानाम् अधिकारिणामुपरि नियमप्रक्रमाय व्यवस्था कृता चवर्तते।