OUR YouTube Channel 1. SampratiVartah |  
Statutary Warning- चलन मुद्रिका download कृत्वा विद्यालयेषु प्रदर्शनीया https://twitter.com/samprativartah

marquee

संस्कृतपठनेन बुद्धि: वर्धते इति मतिमुन्नीय गवेषका:॥ व्यावहारिकप्रयोगैः संस्कृतं राष्ट्रियभाषा भवितव्या - डॉ. बलदेवानन्दसागरः।

Social Media

Thursday, January 29, 2026

 राष्ट्रियवार्तापत्रिकादिनस्य शुभकामनाः


Wednesday, January 28, 2026

 

भारतीय-चिकित्सा-परम्परायाः रहस्योद्घाटनम्

ताडपत्रात् अनुसन्धान-ग्रन्थपर्यन्तम् : सी.सी.आर्.ए.एस्–सी.एस्.यू. उपक्रमेण दुर्लभ-आयुर्वेद-पाण्डुलिपीनां अनुसन्धानयोग्यता

  भारतीयस्य शास्त्रीय-चिकित्सा-परम्परायाः संरक्षणाय विकासाय च महत्त्वपूर्णं पादं संस्थापयन्, भारतसरकारस्य आयुष-मन्त्रालयान्तर्गतः केन्द्रीय-आयुर्वेद-विज्ञान-अनुसन्धान-परिषदः (CCRAS), नयी-दिल्ली-स्थितया केन्द्रीय-संस्कृत-विश्वविद्यालयेन (CSU) सहकार्येण, केरळराज्यस्य त्रिश्शूर्-मण्डले गुरुवायूर्-समीपस्थे पुराणत्तुक्कर-स्थिते सी.एस्.यू. परिसरे, २०२६ तमस्य वर्षस्य जनवरी-मासस्य १२ दिनाङ्कात् २५ दिनाङ्कपर्यन्तं पञ्चदश-दिवसीयं आयुर्वेद-पाण्डुलिपि-लिप्यन्तरण-क्षमता-वर्धन-कार्यशालां सफलतया आयोजयत्।

द्विसप्ताहात्मकः आवासीयः अयं कार्यक्रमः आयुर्वेद-विद्याक्षेत्रात् अष्टादश विद्वांसः, संस्कृत-विद्याक्षेत्रात् पञ्चदश विद्वांसः च सहिताः त्रिंशत्त्रयः शोधकान् एकत्र समानीय, पाण्डुलिपि-अध्ययनस्य अन्तर्विषयक-दृष्टिकोणं संवर्धितवान्।

सी.सी.आर्.ए.एस्–सी.एस्.यू. संस्थयोः मध्ये स्थापितस्य समझौता-स्मरणपत्रस्य (MoU) आधारेण आयोजितः अयं कार्यशाला-कार्यक्रमः, आयुर्वेदस्य शास्त्रीय-पाण्डुलिपीनां अभिलेखनं, अङ्किकीकरणं (डिजिटलीकरणं), अनुसन्धानाधारित-उपयोगं च लक्ष्यीकृत्य, सी.सी.आर्.ए.एस् संस्थया प्रवर्तितस्य राष्ट्रिय-उद्यमस्य एकः अङ्गः आसीत्।

कार्यशालायाः उपसंहार-समारोहः

 अमेरिकाभूखण्डे अतिशैत्यम्। 

शीतवायुप्रवाहे हिमपाते च ३० मरणानि। 

न्यूयोर्क्> अमेरिकायां ताण्डवनृत्तं क्रियमाणे 'राक्षसवातः' इति कथ्यमाने प्रचण्डशीतवातप्रवाहे महति हिमपाते च अद्यावधि ३० जनाः मृत्युमुपगताः। अतिशैत्येन २० जनाः, हिमपातसम्बधाभिः दुर्घटनाभिः इतरे च मृताः। न्यूयोकनगरे ८ मरणानि प्रस्तावितानि। 

  गतदिने अमेरिकायां ५. ४ लक्षं जनाः विद्युतस्थगनेन क्लेशमनुभूतवन्तः। रविवासरे ११,००० विमानसेवाः निरस्ताः। ५५०० सेवाः विलम्बीकृताः।  कानडाराष्ट्रे अपि हिमपातः तीव्रः वर्तते।

 निप्प वैराणुः, एष्या विमानपत्तनेषु निरीक्षणं शक्तमकरोत्। भारतीययात्रिकाः निरीक्षन्ते।


     पश्चिमवङ्गेषु निप्पा वैराणुबाधा यदा प्रतिवेदिता तदारभ्य एष्यायाः केचन भागेषु आशङ्का वर्धते। एष्यायां सर्वत्र स्वास्थ्यपरिशोधना तथा निरीक्षणं च प्रचलत् अस्ति। अस्य भागतया एष्यायाः केचन भागेषु विमानपत्तनेषु सीमासु च निरीक्षणं दृढीकृतम्। पश्चिमवङ्गदेशात् विमानानि आगतेषु तायलण्ड् देशे विद्यमानेषु त्रिषु विमानपत्तनेषु यात्रिकान् परिशोधयितुं तायलण्ड्देशः समारभ्यते।

 भारत-यूरोपीयराष्ट्रसंघयोर्मध्ये महद्व्यापारसन्धिः सम्पन्नः। 

विश्वसन्धिषु जननीरूपा इति राष्ट्रनेतारः। 

व्यापारसन्धिवेलाया् नरेन्द्रमोदिना सह अन्टोणियो लूयिसः, उर्सुला फोण्टे च। 

नवदिल्ली> विश्वचरित्रस्य बृहत्तमं स्वतन्त्रव्यापारसन्धिम् अधिकृत्य चर्चाः सफलीकृत्य भारतं योरूपीयराष्ट्रसंघश्च। उभयमपि पक्षं शुल्कलाघवेन परस्परं विपणिं उद्घाटयिष्यति। वर्तमानीनआर्थिरसंवत्सरे एव स्वतन्त्रव्यापारसन्धिः हस्ताक्षरीकरिष्यते। 

  'विश्वस्मिन् अद्यावधि हस्ताक्षरीकृतेषां सर्वेषां सन्धीनां जननीरूपः भवत्ययं सन्धिः' इति २७ सदस्योपेतस्य 'यूरोप्यन् यूणियन्' इति राष्ट्रसंघस्य भारतस्य च नेतृभिरयं सन्धिः विशिष्टः। नवदिल्ल्यां हैदराबाद हौस् इत्यत्र सम्पन्नायां प्रस्तुतसन्धिमधिकृत्य चर्चायां 'यूरोप्यन् कम्मीषन्' इत्यस्य अध्यक्षा उर्सुला फोण्टे लैन्, यूरोप्यन् कौण्सिल् इत्यस्य अध्यक्षः अन्टोणियो लूयिस् सान्टोस्, भारतस्य प्रधानमन्त्री नरेन्द्रमोदी इत्येते नेतृत्वमावहन्।

Tuesday, January 27, 2026

 गणतन्त्रदिनं समुज्वलं सम्पन्नम्। 

१३१ पद्मपुरस्काराः उद्घोषिताः। 


नवदिल्ली> भारतस्य ७७ तमं गणतन्त्रदिनं सम्पूर्णे राष्ट्रे विविधैः राष्ट्रभिमानोन्मुखकार्यक्रमैः  समुज्वलं सम्पन्नम्। नवदिल्ल्यां कर्तव्यपथे सेनात्रयस्य पथचलनं, निश्तलदृश्यानि, व्योमाभ्यासप्रदर्शनानि इत्यादिभिः कार्यक्रमैः गणतन्त्रदिनोत्सव‌ः गभीरं प्रौढोज्वलं चासीत्। 

  दिनोत्सवस्य अंशतया १३१ पद्मपुरस्काराः राष्ट्रेण उद्घोषिताः। तेषु ५ पद्मविभूषणानि,१३ पद्मभूषणानि, ११३ पद्मश्रियश्च सन्ति। महाराष्ट्रीयः धर्मेन्द्र सिंह डियोलः,केरलीयाः वि एस् अच्युतानन्दः [भूतपूर्वमुख्यमन्त्री], न्यायाधीशः के टि तोमसः, पि नारायणः, उत्तरप्रदेशीया एन् राजम् वर्या च पद्मविभूषणपुरस्कारेण सम्मानिताः। भारतवंशजौ अमेरिक्कीयौ डो. नोरि दत्तात्रेयडु [स्वास्थ्यक्षेत्रं], विजय अमृतराजः[कायिकं] च पद्मभूषणेन पुरस्कृतौ। तानतिरिच्य महाराष्ट्रतः त्रयः, तमिलनाडतः द्वौ, केरलतः द्वौ, उत्तरखण्डः कर्णाटकं, झार्खण्डः, दिल्ली इत्येतेभ्यः राज्येभ्यः एकैकश्च विभिन्नमण्डले श्रेष्ठकर्मभ्यः पद्मभूषणपुरस्कारेण समादृताः। इतरे ११३ विशिष्टाः पद्मश्रीपुरस्कृताः जाताः।

Monday, January 26, 2026

 यू एस् राष्ट्राय आणवविवरणानि चोरितानि। चीनस्य सैनिकाधिकारिं विरुद्ध्य प्रक्रमाः।

 बैजिङ् > यू एस् राष्ट्राय आणवविवरणानि अतीवगुढतया चोरणं कृतवान्। सैनिकाधिकारिं षाङ् योषिं विरुद्ध्य प्रक्रमाः स्वीकृताः। चीनस्य आणवायुधप्रक्रमाणं रहस्यः एव एषः अमेरिकायै प्रदत्तः।

 टि-२० क्रिकट् - परम्परा भारतेन प्राप्ता। 

गुवाहाटी> भारत-न्यूसिलान्टयोः टि-२० क्रिकट् परम्परा भारतेन प्राप्ता। पञ्चस्पर्धात्मिकायाः परम्परायाः प्रथमतिस्रः स्पर्धा‌ः विजित्य एव भारतस्य परम्पराप्राप्तिः। 

 गुवाहाटि क्रीडाङ्कणे सम्पन्ने तृतीये प्रतिद्वन्द्वे २० क्षेपणचक्रेषु न्यूसिलान्टेन प्राप्ताः १५३ धावनाङ्काः प्रत्युत्तरक्रीडायां केवलं १० क्षेपणचक्रेषु भारतेन अतिक्रान्ताः। कन्दुकताडने, कन्दुकक्षेपणे, क्षेत्ररक्षणे च भारतस्य सम्पूर्णाधिपत्यं प्रकटमासीत्।

कण्वाश्रमे योगप्रतियोगिता–पुरस्कारवितरणं तथा शक्तिप्रदर्शनकार्यक्रमश्च सम्पन्नः। 

 कण्वाश्रमे वसन्तोत्सवस्य पावनावसरे योगप्रतियोगिता–पुरस्कारवितरणं तथा शक्तिप्रदर्शनकार्यक्रमश्च अत्यन्तं भव्यतया हर्षोल्लासेन च सम्पन्नः। अस्मिन् आयोजने योगस्य शारीरिक–मानसिक–आध्यात्मिकमहत्त्वं प्रतिपादयितुं विविधाः प्रतियोगिताः आयोजिताः, यत्र बालकाः, बालिकाश्च उत्साहपूर्वकं सहभागं कृतवन्तः।

     योगप्रतियोगितायां सर्वश्रेष्ठयोगी इति उपाधिना सार्थकः कण्डवालः सम्मानितः, तथा सर्वश्रेष्ठयोगिनी इति उपाधिना संस्कृतिः गुसैं अलङ्कृता।कलात्मक–योगासनप्रतियोगितायां सौम्या शर्मा प्रथमस्थानं प्राप्तवती, तुलसी जुयाल: द्वितीयस्थानं तथा वंशिका बौंठियाल: तृतीयस्थानं प्राप्तवती।


     सामूहिक–प्रारम्भिक–योगासनप्रतियोगितायां गुरुकुलमहाविद्यालयः ज्वालापुरः प्रथमस्थानं प्राप्तवान्, सार्थकयोगशाला द्वितीयस्थानं तथा वैदिकगुरुकुलः कण्वाश्रमः तृतीयस्थानं प्राप्तवान्। सर्वेषां विजेतॄणां सम्मानार्थं आयोजिते पुरस्कारवितरणसमारोहे मुख्यातिथिरूपेण भारतीयजनतापक्षस्य श्रीराजगौरवः नौटियालः उपस्थितः आसीत्। अतिथिभि: अत्र स्वकरकमलाभ्यां विजेतृभ्यः पदकानि, प्रमाणपत्राणि तथा पदकं प्रदाय सम्मानं कृतं। अतिभि: योगस्य जीवनोपयोगिता, अनुशासनस्य आवश्यकता तथा युवसन्तते: शारीरिक–मानसिकस्वास्थ्ये योगस्य महत्त्वं विशेषतया प्रतिपादितम्। अत्र संस्कृतभारत्या: कार्यकर्तृषु पंकजध्यानी, रोशनबलूनी, गणेशपसबोला इत्यादय: स्थानीया: जना: उपस्थिता: आसन् ।

 कण्वाश्रमे पुरस्कारै: सह योगशक्तिप्रदर्शनस्य सम्पूर्ति: 

 सर्वश्रेष्ठयोगी सार्थकः कण्डवालः च सर्वश्रेष्ठयोगिनी संस्कृतिः गुसैं अतिथिभि: सम्मानितौ 

      कण्वनगरीकोटरम्> वैदिकगुरुकुलमहाविद्यालयकण्वाश्रमे द्विदिवसीयकार्यक्रमे सार्थकयोगशालाद्वारा, क्रेडिलपब्लिकस्कूल् इत्यनेन च गुरुकुलमहाविद्यालयज्वालापुरहरिद्वारद्वारा च आश्रमस्य छात्रै: विविधयोगासनप्रदर्शनं च शक्तिप्रदर्शनं कृतम् । शनिवासरे आश्रमस्य परमाध्यक्षेण स्वामीविश्वपालजयन्तवर्येण कार्यक्रमस्य शुभारम्भ: कृत: , यस्य परिणाम: रविवासरे गणमान्यातिथीनां समक्षे घोषित: सहैव शक्तिप्रदर्शनस्य विशेषावसर: दर्शनीय: आसीत् यत्र छात्रै: अग्निगोले प्रवेश: , लौहदण्स्य अवगुण्ठनं, एवं च कारयानस्य कर्षणं सौरवराणाद्वारा प्रदर्शितं। 

       योगप्रतियोगितानां कार्यक्रमे निर्णायकमण्डले सन्तोषी रावतप्रशिक्षिका, सोनमरावतप्रशिक्षिका, शुभमरावतप्रशिक्षिक:, कविता कण्डवालप्रशिक्षिका तथा प्राचार्य: श्री संजयरावत: इत्येते विशिष्टाः व्यक्तयः निर्णायकभूमिकायां च संयोजनसहयोगे गुरुकुलस्य प्रधानाचार्यः मनमोहननौटियालः, योगमहाविद्यालयस्य प्राचार्यः संजय: रावतः, डा. राजवीरवर्य:, डा. रमाकांतकुकरेती, डा.हेमन्ततिवारीवर्य: , पूजा अग्रवालवर्या, डा. मेजर् वीरपालविद्यालंकारः , जयवीररावत:, सचिनरावत:, रविन्द्ररावतश्च सार्थकयोगशालाया: संरक्षकः राकेशकण्डवालः, विभाग–सहसंयोजकः कुलदीपमैन्दोला च सत्यप्रकाशवर्य: , स्वामीनारायणवर्य:, स्वामी प्रबुद्धानन्दवर्य:, स्वामी प्रबोधानन्दवर्य: आदय: आसन् । सार्थककण्डवालद्वारा संगीतमययोग: प्रदर्शित: तथा च सौम्यासंस्कृतिद्वारा अपि प्रारम्भिकयोगमयीप्रस्तुति: प्रदत्ता ।


      

 उत्तराखण्डज्योतिषरत्नः डॉ. चण्डीप्रसादः घिल्डियालः “ राज्यपालमहाभागेन “श्रीचक्रसम्मानेन” सम्मानितः।

-कुलदीपमैन्दोला

   देहरादूनम्।> राष्ट्रीयज्योतिषमहाकुम्भस्य समापनावसरे मुख्यातिथिरूपेण आगतेन महामहिम्ना राज्यपालेन लेफ्टिनेन्ट्जनरल्गुरमीत्सिंह्कौरमहाभागेन उत्तराखण्डज्योतिषरत्नः आचार्यः डॉ. चण्डीप्रसादः घिल्डियालः “दैवज्ञः” इति ख्यातः “श्रीचक्रसम्मानेन” सम्मानितः। अस्मिन् अवसरे अन्ताराष्ट्रियजगतः केवलं द्वादश ज्योतिषविदां मध्ये डॉ. घिल्डियालेन सह राज्यपालमञ्चे उपवेशनस्य सौभाग्यमपि प्राप्तम्।

      स्वीयसम्बोधने राज्यपालमहाभागः अवदत्— “अन्ताराष्ट्रियस्तरे प्रतिष्ठिताः ये द्वादश ज्योतिषविदः मया सह मंचे विराजन्ति, ते वास्तविकरूपेण राष्ट्रस्य तथा च अन्ताराष्ट्रियजगतः ज्योतिषविद्यायाः संवाहकाः, ब्राण्ड्-अम्बेस्डर इत्यनेन रूपेण अपि कार्यं कुर्वन्ति। ज्योतिषविद्या क्वाण्टमितिसिद्धान्ताधिष्ठिता विद्या अस्ति, या समाजस्य सर्ववर्गाणां सम्यक् मार्गदर्शनं करोति।”

  एतेषु एव आचार्येषु ए. दुबे पद्मेशः, अजयः भाम्बी, पण्डितः लेखराजः शर्मा, पण्डितः सतीशः शर्मा इत्यादयः “श्रीकीर्तिचक्रसम्मानेन” सम्मानिताः। राज्यपालमहाभागेन उक्तं यत्— राष्ट्रोन्नतौ एतेषां महती जिम्मेदारी अस्ति, यतः राजनेतारः, उच्चाधिकारिणः, न्यायाधीशाः, व्यापारीवर्गः, महिलावर्गः, युवावर्गश्च एतेषां प्रेरणया दिव्यानि कर्माणि कुर्वन्ति।

    अस्मिन् समारोहसमये उत्तराखण्डज्योतिषपरिषदः अध्यक्षः आचार्यः रमेशः सेमवालः, संस्कृतशिक्षासचिवः दीपकः गैरोला, डॉ. पी.पी.एस्. राणा, पूजा अवस्थी, शुभी गुप्ता, पण्डितः रामलखनः गैरोला इत्यादयः संस्कृतजगतः प्रख्याताः अनेकाः विद्वांसः उपस्थिताः आसन्।

 भारतस्य अन्तर्देशीयः माध्यमप्रवर्तकः 

मार्क् टलिः दिवंगतः। 


नवदिल्ली> स्वतन्त्रतानन्तरभारतस्य चरित्रमुहूर्तानां साक्षीभूतः सन् तानि आविश्वं विज्ञापितवान् , बी बी सी वार्तामाध्यमस्य भारतीयवार्ताहरः मार्क् टलिः [९०] दिवंगतः। २२ वर्षाणि यावत् बी बी सी इत्यस्य दिल्ली वार्ताहरः आसीदयम्। 

  बङ्गलादेश विमोचनयुद्धम्, आपत्कालीनकालः, 'ओपरेषन् ब्लू स्टार्',इन्दिरागान्धिनः हत्या,  सिखविरुद्ध कलहः, राजीवगान्धिनः हत्या, बाबरि मस्जिदविनाशः इत्यादिकं सर्वं बी बी सी द्वारा सः विश्वं बोधितवान्। 

  १९३५ तमे वर्षे कोल्कत्तायां लब्धजन्मा मार्क टली नवमे वयसि ब्रिटनं गत्वा अध्ययनं सर्वं समाप्य १९६५ तमे वर्षे भारतं प्रत्यागतवानपि सः एतदाभ्यन्तरे ब्रिटीषनागरिकत्वं स्वीकृतवानासीत्। आजीवनान्तं भारते वस्तुम् 'ओ सि ऐ' पत्रमपि तेन स्वायत्तीकृतवान्। पद्मश्री, पद्मभूषण पुरस्काराभ्यां भारतस्यादरं सम्प्राप्तवान् आसीत्।

 ७७ तमगणतन्त्रदिनोत्सवाय  भारतं सज्जम्। 


नवदिल्ली> नवदिल्ल्यां कर्तव्यपथे अद्य ७७ तमः गणतन्त्रदिनोत्सवः वैपुल्येन कार्यक्रमेण आमान्यते। राष्ट्रपतिः द्रौपदी मुर्मू राष्ट्रियध्वजम् उन्नेष्यति। राष्ट्रिययुद्धस्मारके प्रधानमन्त्री नरेन्द्रमोदी पुष्पचक्रं समर्पयिष्यति। 

  यूरोपियन् कौण्सिल् इत्यस्य अध्यक्षः अन्टोणियो कोस्टा, यूरोपियन् कम्मीशन् इत्यस्य अध्यक्षः उर्सुल फोण्टे लेनः इत्येतौ कार्यक्रमे  मुख्यातिथी भविष्यतः। विभिन्न राज्यैः प्रस्तूयमानानि निश्चलदृश्यानि कलाप्रस्तुतानि च कार्यक्रमममुं प्रौढोज्वलम् आकर्षकं च करिष्यन्ति।

Sunday, January 25, 2026

 योगः मानसिकशान्तेः, आत्मानुशासनस्य च आधारः -स्वामीविश्वपालजयन्त:

कण्वाश्रमे योगप्रतियोगितायाः भव्यम् आयोजनमम्

- कुलदीपमैन्दोला। 

    कण्वाश्रमे वैदिकगुरुकुलमहाविद्यालये वैदिकवटुभिश्च सार्थकयोगशालाद्वारा, क्रेडिलपब्लिकस्कूल् इत्यनेन च गुरुकुलमहाविद्यालयज्वालापुरहरिद्वारद्वारा च  छात्रछात्रामाध्यमेन विविधाः योगासनप्रदर्शनं कृतम्। अस्यां योगप्रतियोगितायां राष्ट्रीयस्तरस्य प्रतिभागिनः अपि उत्साहपूर्वकं सहभागितां कृतवन्तः। बालकानां बालिकानां च योगप्रदर्शनं दृष्ट्वा सर्वे दर्शकाः अतीव विस्मिताः अभवन्। 

   कार्यक्रमे निर्णायकमण्डले सन्तोषी रावतप्रशिक्षिका, सोनमरावतप्रशिक्षिका, शुभमरावतप्रशिक्षिक:, कविता कण्डवालप्रशिक्षिका तथा प्राचार्य: श्री संजयरावत: इत्येते विशिष्टाः व्यक्तयः निर्णायकभूमिकां निर्वहन्तः आसन्। 

 योगप्रतियोगिताकार्यक्रम: वैदिकगुरुकुल–कण्वाश्रमे  स्वामीविश्वपालजयन्तवर्यस्य परमसान्निध्ये समुपस्थितोभवत्।प्रतियोगितायाः शुभारम्भे स्वामिवर्यश्च  गुरुकुलस्य प्रधानाचार्यः मनमोहननौटियालः, योगमहाविद्यालयस्य प्राचार्यः संजय: रावतः, डा. राजवीरवर्य:, डा. रमाकांतकुकरेती, हेमन्ततिवारीवर्य: 

 केरलम्।

न्यायाधिपः सिरिजगः दिवंगतः। 


कोच्चि>  राज्यस्य उच्चन्यायालये भूतपूर्वन्यायाधिपः एस् सिरिजगः [७४] कोच्चीनगरस्थे स्वभवने दिवंगतः अभवत्।  वीथीशुनकाक्रमणविधेयेभ्यः   क्षतिहानिपरिहारदानक्रमं समर्पितुं सर्वोच्चन्यायालयेन नियुक्तः एकांगायोगः सः आसीत्। 

  कोच्ची 'नुवाल्स्' [National University of Advanced Legal Studies] इत्यस्य कुलपतेः कार्यभारं निर्वहति स्म सिरिजगनवर्यः। वर्तमाने शबरिगिरि उन्नताधिकारसमित्याः अध्यक्षपदमलङ्कुर्वन् आसीत्।

 केरलम्। 

विष़िञ्ञं परियोजना - २. ० आरब्धा। 

विष़िञ्ञं परियोजनायाः द्वितीयस्तरः केरलमुख्यमन्त्रिणा उद्घाट्यते। 

अनन्तपुरी> केरलस्य समुद्रवाणिज्यव्यापारमण्डले अतिप्राधान्यं वहन्ती विष़िञ्ञं महानौकाश्रयाभियोजना इत्यस्य द्वितीयश्रेण्याः निर्माणोद्घाटनं मुख्यमन्त्री पिणरायि विजयः निरवहत्। केन्द्र महानौकाश्रयविभागस्य मन्त्री सर्बानन्द सोनोवालः मुख्यातिथिः अभवत्। केरलविधानसभायाः विपक्षनेता वि डि सतीशः, इतरे मन्त्रिणः, राजनैतिकनेतारश्च कार्यक्रमेSस्मिन् भागमकुर्वन्। 

  महनौकाश्रयस्य द्वितीयस्तरस्य लक्ष्याणि एवमेव - 

+ ९७०० कोटि रूप्यकाणां निक्षेपः। 

+ महानौकाश्रयस्य सन्नाहः दशलक्षं टि ई यू मितात् ५० लक्षं टि ई यू मितरूपेण वर्धिष्यते। 

+ दीर्घदूरयात्रां कृतवतीनां महानौकानां द्रवेन्धनपूरणाय सुविधा लभते। इयं तु राज्यस्य करवर्धनाय साहाय्यं भविष्यति।

Saturday, January 24, 2026

 ट्रम्पस्य शान्तिसमित्यां १९ राष्ट्राणि हस्ताक्षरमकुर्वन्। 

दावोस्> गासायां सुस्थिरशान्तिसंस्थापनं, ततः आगोलसंघर्षपरिहाराय संस्था इति लक्ष्येन डोनाल्ड् ट्रम्पेन रूपीकृते Board of Peace नामके शान्तिसंघटने १९ राष्ट्राणि सादस्यं प्राप्नुवन्ति स्म। संयुक्तराष्ट्रसभायाः प्रतिद्वन्दिरूपेण विभाव्यमानायामस्यां समित्यां पाकिस्थानं हंगरी अर्जेन्टीना इत्यादीनि राष्ट्राणि प्रमाणपत्रे हस्ताक्षरमकुर्वन्। किन्तु भारतम् अद्यावधि हस्ताक्षरं नाकरोत्।

 टि २० विश्वचषकात् बङ्गलादेशः बहिर्गमिष्यति। 

भारते न क्रीडिष्यतीति निर्णीतम्। 

नवदिल्ली> आगामिमासे प्रचाल्यमाने टि २० विश्वचषके भारते न क्रीडिष्यतीति बङ्गलादेशस्य निर्णयहेतोः तद्राष्ट्रं विश्वचषकात् बहिर्नेष्यति। तत्स्थाने स्कोट्लान्ट् राष्ट्रम् अन्तर्भावयितुं ऐ सि सि संस्थया निश्चितम्। 

  सुरक्षाकारणेन भारते क्रिडितुं न शक्यते,तस्मात् भारतस्थस्पर्धाः श्रीलङ्कां परिवर्तनीयमिति बङ्गलादेशीय क्रिकट् समित्याः निवेदनं ऐ सि सि संस्थया निरस्तम्।

Friday, January 23, 2026

 प्रधानमन्त्री अद्य केरलराजधान्याम्। 


अनन्तपुरी> प्रधानमन्त्री नरेन्द्रमोदी शुक्रवासरे प्रभाते केरलस्य राजधानीनगरं प्राप्नोति। भा ज पा दलप्रशास्यमानस्य अनन्तपुरी महानगरस्य विकसननयरेखायाः उद्घोषणं ११ वादने मोदिवर्यः करिष्यति। 

  केरले नूतन्यः चतस्रः रेल् यानसेवाः प्रधानमन्त्री उद्घाटयिष्यति। नगरे भाजपादलेन आयोज्यमाने वीथीप्रदर्शने अरि प्रधानमन्त्री भागं करिष्यति च।

Thursday, January 22, 2026

 भारत-न्यूसिलान्ट् टि २०

प्रथमविजयः भारतस्य। 

नागपुरं> न्यूसिलान्टं विरुध्य भारतस्य टि २० क्रिकट्परम्परायाः प्रथमे प्रतिद्वन्द्वे भारतस्य अत्युज्वलविजयः। ४८ धावनाङ्कानां विजयः एव भारतेन प्राप्तः। प्रथमं कन्दुकताडनं कृतवान् भारतसंघः २० क्षेपणचक्रेषु ७ क्रीडकानां विनष्टे २३८ धावनाङ्कान् सम्पादितवान्। न्युसिलान्टः २० क्षेपणचक्रेषु सप्त ताडकानां प्रयत्ने केवलं १९० धावनाङ्कान् सम्पादितवान्।

  भारताय अभिषेक शर्मा ३५ कन्दुकैः ८४ धावनाङ्कान् सम्पादितवान्। रिङ्कु सिंहः २० कन्दुकैः ४४ धावनाङ्कान् प्राप्तवान्। न्यूसिलान्ट दले ग्लेन् फिलिप्सः ४० कन्दुकैः ७८ धावनाङ्कान् सम्पाद्य क्रीडायां शोभितवान्।

 सुनिता विल्यंसः नासातः निवृत्ता। 


केप् कानवेरल्> बहिराकाशपर्यवेक्षणमण्डले नैकान् लाभान् स्वायत्तीकता भारतीयवंशजा सुनिता विल्यंसः [६०] 'नासा' नामकान्ताराष्ट्रिय बहिराकाश गवेषणसंस्थायाः सेवानिवृत्ता अभवत्। 

  नासायां २७ संवत्सराणां सेवाभ्यन्तरे त्रिवारम् अन्ताराष्ट्रियबहिराकाशनिलयं [ऐ एस् एस्] यात्रां कृतवती। ६०८ दिनानि तत्र वासं कृत्वा परीक्षणानि कृतवती च। बहिराकाशे अधिकतमसमयं चलितवती महिला इति चरित्रोपलब्धिरपि तस्याः नाम्नि वर्तते। बहिराकाशे 'मारत्तण्' नामकधावनविशेषं  कृतवान् प्रथमजनः इति चरित्रोपलब्धिरपि तस्याः नाम्नि अस्ति।

Wednesday, January 21, 2026

 नितिन् नबीनः भाजपा दलस्य नूतनाध्यक्षः। 


नवदिल्ली> भा ज पा दलस्य  प्रवर्तमानाध्यक्षः नितिन् नबीनः राष्ट्रियाध्यक्षरूपेण कार्यभारं स्वीकृतवान्। दलस्य १२ तमाध्यक्षः भवति ४५ वयस्कः बिहारीयः नबीनः। बिहारे नियम-नगरविकासमन्त्रिरूपेण प्रवृत्तः  सः डिसम्बरमासे भाजपायाः प्रवर्तमानाध्यक्षरूपेण नियुक्तः आसीत्।

 विश्वस्मिन् राजनैतिक-आर्थिकासमत्वं वर्धते। 

लोकस्य अतिदारिद्र्यनिर्मार्जनाय आवश्यकी सम्पत् विश्वसम्पन्नानां सकाशे! 

दावोस्> विश्वस्मिन् राजनैतिक-आर्थिकासमत्वं गौरवतरं वर्धमानमिति 'ओक्स्फेम्' [OXFIRM] नामकस्य अधिकारसंघटनस्य आवेदनम्। २०२५ तमे विश्वस्य अतिसम्पन्नानां धनराशिः गतपञ्चवर्षाणां धनराशेः त्रियुगलम् अवर्धत इति आवेदनपत्रे सूच्यते। स्विट्सर्लान्टस्थे दावोसे आयोज्यमानस्य ५६ तम आगोल आर्थिक संघटनस्य [Global Economical Form] सांवत्सरीयोपवेशनस्य भूमिकारूपेण आसीत् ओक्स्फेमेन प्रस्तुतवार्षिकावेदनं प्रकाशितम्। 

  वर्तमानीनकाले शतकोटीश्वराणां सकाशे आहत्य धनराशिः १८. ३ लक्षं कोटि डोलर् मितं [१६६२ लक्षं कोटि रूप्यकाणि] इति अभिलेख्योच्चे स्तरे वर्तते। २०२५ तमे महाधनेश्वराणां वित्तराशौ १६% वर्धनं - २. ५लक्षं कोटि डोलर् मितं- जातम्। एतत्तु विश्वस्मिन् अशेषजनसंख्यायाः अर्धांशं कल्प्यमानानां, नीचस्तरे वर्तमानानां ४१० कोटि जनानां सम्पूर्णवित्तराशेः तुल्यं भवति। इयं धनराशिः विश्वस्य अतिदौर्भिक्षाम् उन्मूलनं कर्तुं अपेक्षितधनस्य २६ गुणितमितं भवति। 

  लोके २५% जनाः आवश्यानुसारं भोजनमलभ्यमानाः तथा च जनसंख्यायाः अर्धांशे इदानीमपि अतिदारिद्र्ये वर्तमाने अस्ति सम्पत्तिः महाधनिकानां सकाशे एव  पिण्डीक्रियते इति अहितप्रवणता। राजनैतिकस्थानमानानि सम्प्राप्तुं महाधनिकानां सामान्यजनेभ्यः ४००० गुणितस्य साध्यता कल्प्यते। 

  स्वकीयोपलब्ध्यर्थं अशेषे विश्वे वर्तमानानां सामान्यजनानां अधिकारान् स्वातन्त्र्याणि च निहन्य एव सामाजिक आर्थिकनियमान् नवीकर्तुमेव एतादृशाः अतिधनिकेश्वराः राजनैतिकाधिपत्यं वहन्ति इति आवेदनपत्रे सूच्यते। 

  ६६ राष्ट्रेषु कृतस्य अन्वीक्षणस्य आधारे आसीत् ओक्सफेमस्य अनुशीलनम्। दारिद्र्यम् असमत्वं न्यायराहित्यम् इत्येतानि विरुध्य कलहायमानानां २१ संघटनानां सख्यं भवति ओक्सफेम्।

Tuesday, January 20, 2026

 संस्कृतभारत्याः ब्रजप्रान्ते एकदिवसीयः संस्कृतभाषाप्रवेशवर्गः।

वार्ताहर:- आचार्यदीनदयालशुक्ल:

संस्कृतभारत्याः व्रजप्रान्तस्य हरिगढशाखा षड्विंशत्यधिकद्विसहस्रतमे कृष्टाब्दे प्रथममासस्य अष्टादशे दिनाङ्के रविवासरे हरिगढस्थे सासनीगेटक्षेत्रवर्तिनि विश्वभारतीसार्वजनिकविद्यालये एकदिवसीयसंस्कृतभाषाप्रवेशवर्गम् आयोजयत्। कार्यक्रमस्य शुभारम्भः वैदिकमन्त्रोच्चारणेन सह दीपप्रज्वालनेन सरस्वत्याः पूजाऽर्चनया च अभवत्। सर्वप्रथमं कार्यक्रमस्य अध्यक्षा विश्वभारतीसार्वजनिकविद्यालयस्य प्रधानाचार्या च सुनीतासिंह: अस्मै वर्गाय शुभकामनाः प्राददात्। स्वल्पाहारविरामात् अनन्तरं मथुराविभागस्य संयोजकः श्यामसुन्दरशर्मा प्रशिक्षणकार्यं प्रारभत।

विशिष्टातिथिः वार्ष्णेयमहाविद्यालयस्य संस्कृताविभागाध्यक्षः देवेन्द्रकुमार: भारतीयसंस्कृतेः संरक्षणार्थं संस्कृतभाषायाः पोषणस्य संवर्धनस्य च आवश्यकतां प्रत्यपादयत्। प्रशिक्षणस्य सञ्चालनं चतुर्षु सत्रेषु अभवत्। येषु संस्कृतजिज्ञासवः संस्कृतभाषायां स्वपरिचयं लिङ्गं वचनं पुरुषः

 जम्मु-काश्मीरे सैनिकस्य वीरमृत्युः। 


श्रीनगरं> जम्मु-काश्मीरस्थे किष्त्वारे भीकरैः सह प्रतिद्वन्द्वे व्रणितः भारतसैनिकः वीरमृत्युं प्राप। हविल्दार् पदीयः गजेन्द्र सिंह अस्ति वीरमृत्युं प्राप्तवान्। 

  भीकरनिर्मार्जनाय सेनया आरब्धे 'ओपरेषन् ट्राषि-१' प्रक्रमे भीकरैः स्थापितं ग्रनेड् स्फोटकं विस्फोट्य अष्ट सैनिकाः व्रणिताः आसन्। तीव्रतया व्रणितः गजेन्द्र सिंहः गत दिने मृत्युमुपगतः।